Göçmen tarım işçileri için Avrupa’dan ortak çözüm arayışı

SafeHabitus tarafından yayımlanan yeni video, Avrupa’da artan tarımsal iş gücü ihtiyacı karşısında göçmen ve mevsimlik tarım işçilerinin barınma, iş sağlığı ve güvenliği ile sosyal destek sorunlarına yönelik geliştirilen ortaklıkları gözler önüne seriyor. Uluslararası Göçmenler Günü kapsamında yayımlanan video, özellikle tarım sektöründe çalışan göçmen işçilere yönelik iyi uygulama örneklerine odaklanıyor.

İspanya’nın berry üretim merkezi: Huelva

Video, İspanya’nın güneyinde yer alan Huelva eyaletine odaklanıyor. Çilek, ahududu, yaban mersini ve böğürtlen üretimiyle öne çıkan bölge, Endülüs ekonomisinin yaklaşık yüzde 8’ini oluşturuyor. Avrupa’daki süpermarket raflarını besleyen bu sektör, Romanya, Fas ve Sahra Altı Afrika ülkelerinden gelen on binlerce mevsimlik ve göçmen işçiye dayanıyor.

Sivil toplumdan barınma ve sosyal destek modeli

Videonun merkezinde, Lepe kentinde faaliyet gösteren sivil toplum kuruluşu ASNUCI tarafından kurulan barınma ve gündüz merkezi yer alıyor. Eski bir depo binasında hayata geçirilen merkez, yaklaşık 40 kişiye geçici barınma sağlıyor.

Merkezde göçmen işçilere;

• Hukuki danışmanlık

• Sosyal hizmet desteği

• Kültürlerarası arabuluculuk

• Sosyal uyum ve entegrasyon programları sunuluyor.

ASNUCI’de görev yapan ve kendisi de eski bir tarım işçisi olan Seydu Diop, “İnsanların topluma entegre olmasına yardımcı oluyoruz” diyerek merkezin temel amacını özetliyor.

İş sağlığı ve güvenliğinde “uygulama topluluğu” yaklaşımı

Video, Huelva’daki berry sektöründe iş sağlığı ve güvenliği sorunlarına çözüm üretmek için geliştirilen “uygulama topluluğu” modelini de ortaya koyuyor. Bu model kapsamında sivil toplum kuruluşları, işverenler, sendikalar, üniversiteler ve yerel yönetimler bir araya gelerek ortak çözümler üretiyor.

Oxfam Intermón araştırmacısı Carlos Ruiz Ramírez, özellikle düzensiz göçmen statüsüne sahip işçilerin destek mekanizmalarından yeterince yararlanamadığını vurguluyor. Ramírez, bu işçilerin çoğunlukla tarım alanlarına yakın, altyapısı yetersiz yerleşimlerde yaşadığını belirtiyor.

AB genelinde artan göçmen tarım işçisi sayısı

SafeHabitus Proje Lideri ve İrlanda Tarım ve Gıda Geliştirme Kurumu Teagasc’tan David Meredith’e göre, Avrupa Birliği genelinde tarım sektöründe çalışan mevsimlik ve göçmen işçi sayısı yaklaşık 2,4 milyon.

Meredith, artan iş gücü ihtiyacının Avrupa dışından gelen işçilere olan talebi artırdığını belirterek, Lepe’deki örneğin farklı aktörlerin birlikte hareket ettiğinde kalıcı çözümler üretilebileceğini gösterdiğini ifade ediyor.

Piyasa mekanizmaları da dönüşümü zorluyor

SafeHabitus politika sorumlusu Alun Jones ise tedarik zincirindeki değişime dikkat çekiyor. Jones’a göre özellikle Almanya ve Birleşik Krallık’taki süpermarketler, güney Avrupa’daki tedarikçilerden ürünlerin sosyal koşullarına ilişkin sertifikasyon talep etmeye başladı. Bu durumun, mevzuata uyum ve iş sağlığı–güvenliği kültürünün gelişmesi açısından önemli bir itici güç olduğu vurgulanıyor.

2026’da politika semineri düzenlenecek

SafeHabitus, Ocak 2026’da tarım sektöründe etik ticaret mekanizmalarının iş sağlığı ve güvenliğini nasıl destekleyebileceğini ele alan bir politika semineri düzenleyecek. Proje kapsamında araştırmacılar, sivil toplum kuruluşları, tarım işverenlerini temsil eden GEOPA ve tarım işçileri sendikası EFFAT gibi kuruluşlar bir araya gelerek politika önerileri geliştirecek.

Video YouTube’da yayında

“Behind Europe’s Harvest: Understanding Migrant Labour to Shape Better Policy” başlıklı video, SafeHabitus’un YouTube kanalında yayımlandı. İzlemek ve detaylı bilgi için: https://www.youtube.com/watch?v=0X5-zu0saoI

Video ile birlikte yayımlanan basın bülteninde ise Avrupa genelinde göçmen tarım işçilerinin çalışma ve yaşam koşullarının iyileştirilmesine yönelik politika önerilerine yer verildi.
Basın bülteni (SafeHabitus): https://www.safehabitus.eu/publication/press-release-new-video-shows-how-european-partnerships-are-improving-conditions-for-migrant-farm-workers/