CHP'li milletvekili Türeli’den Bakan Işıkhan’a iş cinayetleri çıkışı
Türeli, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan’ın yanıtlaması istemiyle soru önergesi verdi.
Türeli, Türkiye’de iş sağlığı ve güvenliği sorununun artık teknik bir eksiklik olmanın ötesine geçtiğini belirterek, her yıl binlerce işçinin hayatını kaybettiği kronik bir toplumsal sorun haline geldiğini ifade etti.
“13 yılda tablo değişmedi”
30 Haziran 2012’de yürürlüğe giren 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası’nın iş cinayetlerini önlemede yetersiz kaldığını savunan Türeli, geçen 13 yıllık süreçte can kayıplarının devam ettiğini söyledi.
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi verilerine dikkat çeken Türeli, 2013-2026 Nisan döneminde toplam 25 bin 49 işçinin iş cinayetlerinde yaşamını yitirdiğini belirtti. Türeli, kamuoyunda artık “iş cinayetleri” olarak tanımlanan ölümlerin, mevcut yasal düzenlemelerin uygulamada etkili sonuç üretmediğini gösterdiğini dile getirdi.
“Mevcut denetim sistemi işlemiyor”
İş güvenliği uzmanları ile işyeri hekimlerinin doğrudan işverenden ücret almasının bağımsız denetimi zedelediğini kaydeden Türeli, özel şirketler üzerinden yürütülen işyeri eksenli denetim modelinin çıkar çatışmasına yol açtığını ifade etti.
İş sağlığı ve güvenliği sisteminin yeniden yapılandırılması gerektiğini vurgulayan Türeli, kamusal denetim ağırlıklı yeni bir modele ihtiyaç olduğunu söyledi.
Bakan Işıkhan’a yöneltilen 8 soru
Türeli, Bakan Vedat Işıkhan’dan şu sorulara yanıt istedi:
- Ülkede yüksek ölümlü iş kazalarının temel nedenleri neler?
- 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Yasası bugüne kadar işçi sağlığı açısından somut katkı sağladı mı?
- İş güvenliği uzmanlarının işverenle ücret ilişkisi içinde olduğu mevcut sistemin işlemediği tespitine katılıyor musunuz?
- Kamu kurumlarının iş sağlığı ve güvenliği sistemine dahil edilmesinin sürekli ertelenmesini nasıl değerlendiriyorsunuz?
- Türkiye’nin iş sağlığı ve güvenliği sistemini yeniden gözden geçirmesi gerektiği görüşüne katılıyor musunuz?
- İnşaat, tarım ve madencilik gibi yüksek riskli sektörlere özel düzenleme hazırlığınız var mı?
- Giderleri kamu tarafından karşılanan özerk bir denetim otoritesi kurulmasına nasıl bakıyorsunuz?
- İş kazalarının azaltılması için somut politika ve kurumsal adımlar ne zaman hayata geçirilecek?
Bağımsız denetim çağrısı
Türeli, iş sağlığı ve güvenliği alanında bağımsız denetim modeline geçilmesi gerektiğini belirterek, iş güvenliği profesyonellerinin ücretlerinin kamu tarafından finanse edilen bir havuz sistemiyle karşılanmasını önerdi. Uluslararası Çalışma Örgütü normlarına uygun, yaşam hakkını esas alan ve kamusal denetimi önceleyen yeni bir sistem kurulması çağrısında bulundu.